In het kort
Op een festival staat het geluid vaak rond de 100 decibel. Je gehoor loopt daar binnen een kwartier schade op, en die schade komt niet terug. Oordoppen helpen, maar alleen als ze twee dingen doen: het volume gelijkmatig dempen en goed afsluiten in je oor. Universele dopjes doen dat redelijk voor een avond. Ga je vaker, sta je vooraan of speel je zelf, dan is een op maat aangemeten set het verschil tussen "ik hoor de muziek gedempt" en "ik hoor de muziek, alleen zachter".
Waarom een festival je gehoor beschadigt
Geluid meet je in decibel, en die schaal loopt niet recht. Elke drie decibel erbij betekent een verdubbeling van de geluidsenergie. Bij 100 dB, wat op een middelgroot podium normaal is, ligt de veilige blootstelling rond een kwartier. Een festivaldag duurt acht uur.
Wat je daarna hoort, dat piepen of suizen, heet tinnitus. Vaak zakt het binnen een dag weg. Soms niet. De haarcellen in je binnenoor die het geluid omzetten in een zenuwprikkel groeien niet terug, dus wat weg is blijft weg. Dat is ook precies waarom gehoorschade zo sluipend is: je merkt het pas als het al gebeurd is.
Wat oordoppen moeten doen
Een oordopje moet niet zoveel mogelijk dempen. Het moet gelijkmatig dempen.
Schuim uit de bouwmarkt haalt de hoge tonen eruit en laat de lage staan. De muziek klinkt dan dof en dreunend, je gaat de dopjes uit doen om het weer leuk te hebben, en dan sta je alsnog onbeschermd. Een filter dat is gemaakt voor muziek haalt overal ongeveer evenveel af. Het wordt zachter, maar het blijft klinken zoals het bedoeld is.
Het tweede punt is de afsluiting. Een filter kan nog zo goed zijn, als er geluid langs het dopje je gehoorgang in lekt heb je er weinig aan. De demping die op de verpakking staat, haal je alleen als het dopje overal contact maakt.
Universeel of op maat
Beide werken. Ze werken alleen voor verschillende mensen.
Universele dopjes zijn er in een paar standaardmaten en kosten weinig. Voor iemand die een of twee keer per jaar naar een festival gaat, zijn ze prima. Het nadeel zit in de pasvorm: een gehoorgang is net zo persoonlijk als een vingerafdruk, dus een standaardmaat sluit bij de een goed af en bij de ander niet. En ze zitten losser, dus tijdens het springen schuiven ze.
Op maat aangemeten betekent dat er een afdruk van jouw oor wordt genomen en dat daar één set van komt die alleen daarin past. Dat lost de twee dingen op waar universele dopjes op stuklopen: hij sluit over de hele omtrek af, dus de demping op het filter is ook de demping die je krijgt, en hij kan niet uitvallen omdat hij niet past. Ze gaan bovendien jaren mee, dus vanaf een festival of vijf per jaar is het ook nog goedkoper.
Hoe aanmeten werkt
Het is minder omslachtig dan het klinkt.
- Afdruk maken. Er gaat een zacht siliconenmateriaal in je oor dat in een paar minuten uithardt. Het duurt vijf tot tien minuten per persoon en het doet geen pijn.
- Filter kiezen. Voor muziek kies je een filter dat gelijkmatig dempt. Hoeveel demping je nodig hebt hangt af van waar je staat: vooraan bij het podium is dat meer dan achteraan op het veld.
- Productie. De afdruk gaat naar Bladel en daar worden ze gemaakt. Reken op 10 tot 15 werkdagen.
Aanmeten kan bij het spreekuur in Hilvarenbeek, elke eerste vrijdag van de maand tussen 15:00 en 18:00 bij Van Gool Workwear aan de Doelenstraat 76. Ook in de zomer, er is geen zomerstop. Ga je met een groep, bijvoorbeeld een crew of een band, dan wordt er ook op locatie aangemeten.
Veelgestelde vragen
Hoeveel demping heb ik nodig op een festival?
Voor publiek is een filter dat rond de 15 tot 20 decibel dempt meestal genoeg. Sta je vooraan of speel je zelf op het podium, dan wil je meer. Bij het aanmeten kijken we mee welk filter bij jouw situatie past.
Kan ik mijn vrienden nog verstaan?
Ja, en beter dan zonder. Omdat een muziekfilter gelijkmatig dempt, valt het achtergrondlawaai net zo hard terug als de stemmen. Veel mensen merken dat een gesprek op een festival juist makkelijker gaat mét dopjes in.
Hoe lang gaan op maat gemaakte oordoppen mee?
Jaren, mits je ze schoonhoudt. Op elke set op maat zit tien jaar garantie op fabrieksfouten en defecten, dus als er een kwijtraakt op het veld sta je niet meteen voor een nieuwe set.
Kan ik ze ook voor iets anders gebruiken?
Ja. Dezelfde set werkt op een concert, in de kroeg, met carnaval en op je werk. Wil je er ook mee slapen of zwemmen, dan is een ander filter handiger; dat is een kwestie van het filter wisselen, niet van een nieuwe set.
Wat kost het?
Dat hangt af van het filter en de uitvoering. Vraag een prijsindicatie aan, dan hoor je op werkdagen binnen 24 uur wat het in jouw geval wordt.
Kort samengevat
Op een festival is de vraag niet óf je gehoorbescherming nodig hebt, maar welke. Ga je een keer per jaar, dan doen universele dopjes hun werk. Ga je vaker, sta je vooraan of sta je zelf op het podium, dan haal je met een op maat aangemeten set de demping die op het filter staat, en houd je de muziek zoals hij bedoeld is.
Plan een aanmeetafspraak in, bij het spreekuur in Hilvarenbeek of op locatie met je groep.
